Licht in het donker

Nog even en 2016 is voorbij.
We kijken terug op een veelbewogen jaar!

Terwijl overheden vergaderen en nadenken over oplossingen voor de vluchtelingencrisis wil Stichting Bootvluchteling nu al het verschil maken, omdat we ons beseffen dat deze mensen niet kunnen wachten. Omdat wachten soms het verschil kan maken tussen leven en dood of tussen hoop en wanhoop.
Samen met zo’n 2000 vrijwilligers mochten we voor duizenden mensen een lichtpuntje zijn op momenten van wanhoop en verdriet.

Dankzij uw steun hebben we duizenden mensen in de vluchtelingenkampen op Leros, Kos, Athene, Idomeni, Malakasa, Lesbos en Samos noodzakelijke medische en psychosociale hulp kunnen geven.
Samen zorgden we er ook voor dat meer dan 1.500 mensen gered werden van de verdrinkingsdood in de Middellandse Zee.

Stichting Bootvluchteling heeft een ANBI status, dat wil zeggen dat uw giften aftrekbaar zijn van de belasting. Mocht u die gift nog willen meetellen voor uw aangifte van 2016, doneer dan vandaag nog op www.bootvluchteling.nl of maak uw bijdrage over op NL97 RBRB 0918 9326 37 t.a.v. Stichting Bootvluchteling.
Uw donatie komt gegarandeerd goed terecht! Bij de mensen die dit zo ongelofelijk hard nodig hebben.

Kijk voor een overzicht van onze activiteiten op www.bootvluchteling.nl
Hartelijk dank voor uw steun in 2016. We hopen dat we ook in 2017 op u mogen rekenen!

PS: Op onderstaande foto’s laten we u momenten van hoop en liefde meebeleven. In een wereld waarin wanhoop zo vaak de boventoon voert en haat het laatste woord lijkt te hebben, willen we deze dagen bewust stilstaan bij de mooie momenten waarin we er voor de ander konden zijn. Licht in het donker!

Ze krijgen een sinaasappel, droog brood, een fles water

Nachtdienst in kamp Moria. Tot drie uur ’s nachts kwamen er patiënten. De kachel viel steeds uit en om half vier kregen we ‘m niet meer aan de praat. Toen hebben we, met dekens om en mutsen op, een paar uur geslapen. Het vroor vannacht, alle tenten waren wit.

’s Ochtends kwamen de nieuwe patiënten. Het kamp heb ik voor het eerst nu in daglicht gezien. Zoveel mensen, politie, militairen. In rijen wachten ze. Ze krijgen een sinaasappel, droog brood, een fles water en een pakje jus d’orange.

Ongelofelijk dat dit bestaat in Europa… ik kan me niet meer omdraaien, ik kijk ze recht in hun ogen aan.

Tekst: Suzanne Gerretsen (vrijwilliger Stichting Bootvluchteling)
Foto: Stichting Bootvluchteling

Taal: een barrière… en een kans (3/3)

Taal is overleven
Het kamp is een broeinest voor situaties die snel uit de hand kunnen lopen. Op een avond, aan het einde van een van onze shifts, kwam een radeloze Perzische man naar onze container. Hij scheen te midden van een traumatische episode te zitten en snikkend vertelde hij dat hij niet meer verder kan leven in deze omstandigheden.

Onze Farsi vertaler, Reza, een vluchteling die elke dag voor het medisch team vertaalt, stapte in om te helpen. Op een sussende toon sprak hij enkele minuten met de man. Zo kwamen wij achter de verontrustende voorgeschiedenis van deze man, getekend door martelingen in de gevangenis in zijn voormalige thuisland.

De doktoren adviseerden op basis van dit verhaal dat deze man onmiddelijke psychiatrische aandacht nodig had. Hetgeen de man hartstochtelijk weigerde. Het was uiteindelijk Reza die hem ervan kon overtuigen om de hulp te aanvaarden. Reza kon de man bereiken op een manier die wij niet zouden kunnen. Hij kon met hem zijn eigen gevangeniservaring delen en zijn eigen kijk op het leven onder deze gezamenlijke omstandigheden in het kamp. Reza sprak over zijn eigen zorgen en hoe hij er mee omging ondanks de angst van weg te moeten uit Europa.

Aan het einde van de avond ging de man akkoord met de behandeling. Ik wou dat we Reza de dankbaarheid konden tonen die hij verdient. De waarde van het bieden van steun aan een vreemde in nood is werkelijk onmetelijk.

Zelfs in een kamp als Samos, zelfs als vluchteling die niets heeft, is onzelfzuchtige heldhaftigheid mogelijk. En dat overstijgt welke taal dan ook en bindt ons in onze menselijkheid. Het herinnert ons aan de idealen waar we naar streven.

Taal: een barrière… en een kans (2/3)

Als een Pakistaanse Amerikaan heb ik het geluk gehad dat ik zowel Engels als Urdu spreek. Er zijn tientallen Pakistanen en Bengalen die in het kamp leven, maar slechts een handvol spreekt Engels. Naast medisch vertalen, doe ik ook aan ‘gup-shup’, dit is Urdu-jargon voor gewoon een praatje maken met mensen die langskomen bij onze medische post.

Het maakt een wezenlijk verschil voor Urdu-sprekers, omdat maar weinig vrijwiligers deze taal spreken. Leven in een kamp betekent geen werk hebben en geen hobby’s of iets anders om handen hebben om je mee bezig te houden. Dus vervelen asielzoekers zich en zitten vast in een monotoon ritme, waar je dagschema voornamelijk wordt bepaald door de distributie van maaltijden. Het is niet het ergst denkbare probleem, maar mensen hebben een doel nodig om betekenis te halen uit het alledaagse.

Dus delen ze hun verhalen over hun leven buiten het kamp – zowel verhalen uit het verleden, als hun hoop voor de toekomst. Het uitwisselen van deze verhalen en onze ‘gup-shup’ creert een krachtige connectie en het bewerkstelligt een vertrouwensband die ons beter inzicht geeft in de werkelijke levensomstandigheden voor de mensen in het kamp.

Een van mijn vrienden in het kamp, Ali, weet altijd een sinaasappel of een Pakistaans snoepje in m’n zak te stoppen. En Imran reciteert prachtige Urdu-verzen of zingt Bollywood-muziek, gevolgd door een uitleg over wat de teksten voor hem betekenen. Deze vrienschappen zijn voortgekomen uit een hele andere context, maar het voelt precies hetzelfde als het maken van andere vriendschappen – een vrijwillige uitwisseling van kleine vriendelijkheden.

Taal: een barrière… en een kans (1/3)

Taal: een barrière… en een kans.
Nergens op Samos worden er zoveel talen gesproken als in het Vluchtelingen Identificatie Centrum. Op onze rotsige heuvel hoor je asielzoekers Koerdisch, Farsi, Dari, Urdu, Somalisch, Frans, verscheidene Arabische dialecten en ontelbaar veel andere talen spreken. Zoals je je kunt voorstellen is dit enorm verwarrend – vooral omdat de meeste vrijwilligers alleen Engels en/of Grieks spreken. We maken gebruik van vertalers (vaak andere asielzoekers) en rekruteren zoveel mogelijk vrijwilligers die een van de talen in het kamp spreken.

Waarom is communicatie in het kamp zo belangrijk?
1. Een taal betekent vertrouwen
De dokter-patient relatie is een intieme relatie dat de uiterste eerlijkheid vereist van de patient over haar lichaam en gezondheid. De toevoeging van een vertaler kan deze uitwisseling compliceren omdat het kan leiden tot verlegenheid bij de patient.

Tijdens het vertalen is het belangrijk om niet alleen taalkundige kloven te overbruggen maar ook culturele. Nasrat, een vrijwilliger van Afghaanse komaf, was in staat om het vertrouwen van een voormalig kanker patient te winnen die al een tijd haar zorgwekkende symptomen negeerde. Met Nasrat kon ze openlijk spreken in haar moedertaal op een familiaire manier en kon ze openlijk haar angsten en zorgen delen. Samen stelden we een behandelings plan voor haar op dat ze begreep en waar ze zich in kon vinden.

Text: Shahzad Ahsan (volunteer Boat Refugee Foundation)
Photo: Marjan van der Meer (stockfoto BRF)

Ik zag de angst in haar ogen

Vanaf vorige week werk ik op de medische post op Samos. Eén patiënte, de laatste van die nacht, bleef mij bij. Fatima (naam veranderd) was een 38-jarige vrouw uit Afghanistan. Vanaf het moment dat ik haar zag in de wachtkamer, zag ik de angst in haar ogen. We zien veel patiënten met traumatische verhalen, maar haar verhaal raakte mij. Ze was hier met haar twee zoons van 18 en 20 jaar. Haar man was al vele jaren geleden in de oorlog overleden. Om haar twee zoons toch te kunnen verzorgen had zij bij mensen thuis schoongemaakt. Fatima beschreef de laatste 20 jaar van haar leven als een hel. En nu vertelde ze mij dat ze drie jaar geleden was gediagnostiseerd met borstkanker. Ze is destijds geopereerd en zes maanden lang met chemotherapie behandeld. Zelfs tijdens haar behandeling bleef zij werken, om haar medische verzorging te kunnen betalen. Na deze periode besloot ze om te zoeken naar de rust en vrede die ze nooit had gekend. Ze wendde zich tot Europa.

Samen met haar zoons verkocht ze alles en liet ze haar huis en land achter. Na maanden rondreizen, bleef de vrede uit. De Turkse politie arresteerde haar en haar zoons. Ze moesten een lange periode doorbrengen in de gevangenis van Turkije. Al haar medicatie en familiebezittingen werden ingenomen door de Turkse politie. Na een gevaarlijke tocht in een kleine boot, arriveerden ze een aantal maanden geleden in Samos. Sinds dat moment wonen ze in een kleine tent in een vluchtelingenkamp.
Nadat ze dit verhaal verteld had, vroegen we haar waarom ze bij ons was gekomen voor medische hulp. Zonder enige emotie vertelde Fatima ons dat ze zich niet goed voelde. Ze zei dat ze precies dezelfde symptomen en gevoelens had als drie jaar geleden, toen ze was gediagnostiseerd met kanker. Ze voelde deze symptomen al weken, maar ze was te bang om naar de medische post te komen. Bang dat haar angst bevestigd zou worden. Ze wilde haar kinderen niet opnieuw met haar problemen lastig vallen. Nadat we haar hadden onderzocht, namen we contact op met de lokale doctoren. We konden voor een week later een afspraak maken in het ziekenhuis. Hopelijk waren haar vermoedens onjuist en was de kanker niet teruggekomen.
Maar ook al hopen we dat ze gezond is; ik weet dat Fatima en haar familie alsnog dagelijks zullen moeten vechten om te overleven en om te gaan met wat niet te bevatten is. Wat wij doen is helpen waar we kunnen, met zorg die we op dat moment kunnen bieden. En we vragen de internationale samenleving om hen die in de kampen zitten niet te vergeten. Zij die vluchten voor geweld en terreur en op niets anders hopen dan op een vredige plek die ze hun thuis kunnen noemen.

Mijmeringen bij een ferry (3/3)

Ik zal die jongens missen en ik maak me zorgen om de toekomst die ze tegemoet zien. De vrijwilligers gaan weer aan het werk. Nieuwe kinderen zijn gekomen om te spelen naast onze medische container. Een van de jongens begon me Arabisch te leren omdat hij zich verveelde, en vroeg me welke taal ze spreken in Amerika. Een klein meisje, een kunstenares in de dop, komt elke dag als we onze kleurpotloden tevoorschijn halen en is dol op het tekenen van landschappen en het invullen van mandala kleurplaten. Ik weet niet hoe lang ze zullen blijven, maar ik weet dat ik blij zal zijn om ook hen te zien vertrekken.

Duizenden mensen blijven hier nog op Samos, met een onzekere toekomst, afhankelijk van politiek en de meningen van mensen die ze nog nooit hebben ontmoet. Vast zitten op een eiland, wachtend op een ferry.

Text: Shahzad Ahsan
Photo: Purefotografie Marjan van der Meer (stockphoto BRF)

Mijmeringen bij een ferry (2/3)

Mijmeringen bij een ferry (1/3)

Als de buitenwereld het wil, komt er een reuzenferry die een groep vluchtelingen vervoert van een kamp op Samos naar Athene toe. Geluk of geen geluk, het is bitterzoet voor de vele mensen die wachten bij de boot, terwijl hun ogen zich met tranen van blijdschap en verdriet vullen. Vluchtelingen zijn, zoals je mag verwachten, opgetogen om te vertrekken na maanden van wachten, wachten, wachten, zonder einde in zicht… Totdat ze uiteindelijk een ticket krijgen en een vertrekdatum. Eindelijk zekerheid.

Maar het is heel normaal om dit ook spannend te vinden; velen van hen hadden niet eens verwacht om in Samos terecht te komen, en vanuit Athene (“Athena!” zoals de Grieken en kinderen het noemen) hebben ze geen idee waar ze heen zullen gaan. Ze zullen er maanden blijven terwijl ze door de ambtelijke molen worden gehaald en dan hopelijk asiel krijgen in een land dat grotendeels vreemd is voor ze.

Hoe doe je dat, je aanpassen van een leven in Damascus, Kabul of Bagdad – naar Athene, Malakasa of Thessaloniki? Hoe leef je eerst in een tent en dan wen je weer aan een bepaalde mate van vrijheid? Niemand heeft een antwoord voor ze. Ze verlaten Samos alleen met vuilniszakken vol gedoneerde kleren, een paar persoonlijke bezittingen, en hun hoop. Wat ze achterlaten in het kamp zijn de vrienden die ze hebben gemaakt. Die zien ze misschien nooit meer. Ze willen waarschijnlijk Samos nooit meer zien. Groot gelijk.

Text & Photo: Shahzad Ahsan

Voorbereidingen Reddingsmissie Middellandse Zee 2017 in volle gang

Utrecht – Het bruist van de actie op ons kantoor. Aankomend voorjaar zullen we opnieuw de zee op gaan. Dit keer met meer missies achter elkaar en met een ander schip!

Na de drie succesvolle reddingsmissies van dit najaar, waarbij we meer dan 1.500 mensenlevens redden, zijn we meer dan ooit overtuigd van de noodzaak van onze aanwezigheid op de Middellandse Zee.

We hebben afscheid genomen van de Golfo Azzurro en haar crew. We onderzoeken nu diverse alternatieve schepen die beter aansluiten bij onze reddingsmissie. Genoeg te doen dus! Dat geldt ook voor onze fondsenwervers Siska en Gerard; zij steken hun handen uit de mouwen om te zorgen voor het benodigde geld voor zowel de reddingmissie als ook de missie op Lesbos en Samos. Dit is een enorme uitdaging! Mogen we rekenen op uw steun? We’ll keep you posted!

Hartelijke groet,
Rob – Projectcoördinator Reddingsmissie Middellandse Zee

Voor meer informatie verwijzen we u naar de website: https://bootvluchteling.nl/veelgestelde-vragen/