Deze woorden sprak Annerieke Berg, oprichtster van Stichting Bootvluchteling, afgelopen zaterdag op onze jubileumbijeenkomst. Ze deelde een fragment uit haar dagboek van toen, nam ons mee naar hoe het allemaal begon. 

Het begin van wat we de ‘vluchtelingencrisis’ zijn gaan noemen. En het was een crisis: honderdduizenden mensen kwamen in korte tijd aan op de Griekse eilanden en niemand was voorbereid. Er was niets: geen opvang, geen zorg, geen proces – alleen eindeloos veel mensen die in grote nood verkeerden. “Today we went to hell and back” noemde Annerieke haar verslag van haar eerste bezoek aan kamp Moria in 2015.

Onze jubileumbijeenkomst stond niet in het teken van ‘vieren’. 10 jaar later – wie had destijds gedacht dat we er nog zouden zijn, dat onze hulpverlening nog nodig zou zijn? We keken terug; deelden verhalen; en spraken over de uitdagingen waar we voor staan en hoe we daarmee omgaan. Hoe iedereen die betrokken is – vrijwilligers, donateurs, partners, fondsen – nodig is om de steeds grimmiger wordende realiteit het hoofd te bieden.

Het verhaal van Stichting Bootvluchteling is een verhaal met vele stemmen. Het is het verhaal van ons allemaal, iedereen die in de afgelopen 10 jaar verbonden was, zich inzette, tot steun was. Van alle mensen die vluchtten en op enig moment gedurende hun lange reis onze kliniek bezochten. Het waren deze verhalen die de hoofdrol speelden zaterdag.

Coordinator Christos Nikolaides, vertaler Bagher Nazari en vrijwillig arts Yvonne van Streun deelden hun ervaringen van het werk in onze kliniek, de dagelijkse praktijk van de zorg voor mensen op de vlucht. De medische en psychologische nood, maar ook de connectie met de mensen die in het kamp verblijven, de dagelijkse interactie. Het belang van een veilig plek, waar mensen je zien en verstaan, temidden van een omgeving die gekenmerkt wordt door onveiligheid en onmenselijkheid.

Gevlucht kunstenaar Handan Tufan spreekt over manieren om verhalen te delen die gehoord moeten worden, maar soms te pijnlijk zijn om te vertellen. “Toen ik in Nederland aankwam, viel me iets op: elke vluchteling draagt een object bij zich. In dat object zit een hele wereld verborgen. Een object kan het leven van iemand samenvatten. Een foto kan een graf zijn; een sleutel, een toekomst vol hoop; een sjaal, een gevoel van bescherming. Met ons project Lasting Things maken we het verleden, de herinneringen en de verhalen van mensen zichtbaar.” Lasting Things opent op 12 februari 2026 met een eerste expositie in Imagine IC. 

Mohammed vertelt ons over zijn reis. Vanuit Yemen kwam hij via Turkije in Lesbos terecht. Onderweg verloor hij niet alleen zijn thuisland en de familie die hij achterliet, maar, tijdens de overtocht, ook zijn tante. Bijna een jaar verbleef hij in het vluchtelingenkamp op Lesbos, waar op dat moment 6.000 mensen verbleven. Wat hem hielp om door te gaan, ondanks verlies, pijn, het verblijf in een overvol kamp en onzekerheid over de toekomst? “Een glimlach maakt alle verschil. Het belangrijkste dat ik vond bij het team van Stichting Bootvluchteling was vriendelijkheid, een glimlach, het gevoel thuis te zijn. Glimlach. Dat maakt alle verschil.”

In het gesprek tussen journaliste Romy van Baarsen en Nick van der Steenhoven, onze advocacy coordinator, benadrukt Romy hoe belangrijk organisaties als Stichting Bootvluchteling zijn – niet alleen voor de directe, noodzakelijke zorg die we bieden aan mensen die dit zo hard nodig hebben, maar ook om te zorgen dat wat er op Lesbos, op de Griekse eilanden, gebeurt, niet wordt vergeten. “Jullie zijn de ogen en oren ter plaatse. Als jullie er niet meer zijn, ziet niemand meer wat er gebeurt met mensen op de vlucht aan de Europese grenzen.”

Naast verhalen was er muziek van Sounds of Change, er was soep van Tantes Keuken, en ontmoeting – voor velen een weerzien. De middag werd fantastisch gemodereerd door Milka Yemane.

Met deze verhalen gaan we door met ons werk. Ook na 10 jaar. Ondanks de obstakels die steeds groter worden: de toegang tot de vluchtelingenkampen en daarmee, tot de mensen die onze zorg nodig hebben, wordt steeds beperkter. Er gaat steeds meer tijd en investering zitten in het simpelweg zorgen dat we er kunnen zijn voor mensen, daar waar zij ons kunnen bereiken. Het werven van voldoende financiële middelen is een voortdurende uitdaging.

Maar we zijn er, zolang het nodig is, zolang het kan.

We kunnen dit doen omdat we het samen doen. Dankzij de steun van onze vrijwilligers, donateurs, partners en fondsen kunnen we zorg blijven bieden. Het Haella Fonds dat een samenwerking aangaat met andere fondsen om organisaties die hulp bieden aan de Europese grenzen te steunen, opdat de mensen daar niet alleen gelaten worden; vrijwilliger Elise die Stichting Bootvluchteling die ons introduceerde bij een familiefonds; vrijwillig arts Käthe die als ambassadeur in medische kringen vertelt over ons werk en zo geld ophaalt. Donateurs die ons werk al jaren steunen, stille steunpilaren die ons overeind houden. Vrijwilligers die dag in dag uit medische en psychologische zorg bieden. Vertalers die een brug vormen, zorgen dat mensen gehoord worden.

Dank hiervoor. “Dank voor 10 jaar betrokkenheid, moed, en menselijkheid. Voor het omzetten van compassie in concrete actie. Voor het herstellen van menselijkheid en waardigheid waar dit het meest onder vuur ligt.” – Miguette Jadoul (voorzitter RvT)

De bijeenkomst zaterdag betekende voor ons hoop. Hoop in een steeds grimmiger realiteit, voor ons als hulporganisatie maar vooral voor mensen op de vlucht. Menselijkheid, waar de ‘ontmenselijking’ van vluchtelingen steeds meer genormaliseerd raakt. Betrokkenheid, compassie en solidariteit in een tijd van onverschilligheid.

Muziek in video: Cosmic Dreams – SLYFREEZY